Quạt thông gió không cần điện giải pháp tiết kiệm chi phí

Quạt thông gió không cần điện là giải pháp thông minh giúp cải thiện chất lượng không khí mà không tốn chi phí vận hành. Hãy cùng Nefa tìm hiểu chi tiết về cấu tạo, nguyên lý hoạt động của quạt phân tích ưu nhược điểm khi sử dụng trong bài viết sau đây.

Quạt thông gió không cần điện là gì?

Quạt thông gió không cần điện là thiết bị thông gió hoạt động dựa trên các yếu tố tự nhiên như: Gió, nhiệt độ và áp suất không khí mà không cần sử dụng động cơ hay nguồn điện. Quạt tận dụng sự chênh lệch nhiệt độ giữa trong và ngoài nhà, cùng với lực gió tự nhiên để tạo luồng không khí lưu thông.

Quạt hút thông gió tự nhiên thường được lắp đặt trên mái nhà, tường hoặc cửa sổ để tận dụng tối đa các điều kiện tự nhiên. Thiết bị này đặc biệt phù hợp với các không gian như gác mái, nhà kho, xưởng sản xuất nhỏ, hoặc các căn nhà ở vùng có gió mạnh.

#Tham khảo: Quạt thông gió

Cấu tạo quạt thông gió không dùng điện

Để hiểu rõ cách hoạt động của quạt thông gió tự nhiên, chúng ta cần nắm được cấu tạo cơ bản của quạt.

• Đầu quạt: thường được làm từ nhôm hoặc thép không gỉ với nhiều cánh quạt được bố trí theo hình xoắn ốc. Thiết kế đặc biệt này giúp đầu quạt dễ dàng quay khi có gió thổi qua. Các cánh quạt được tính toán kỹ lưỡng về góc độ để tối ưu hóa khả năng hút gió.
• Vòng bi giảm ma sát: được trang bị hệ thống vòng bi chất lượng cao, giúp đầu quạt quay mượt mà ngay cả khi gió nhẹ. Vòng bi tốt sẽ kéo dài tuổi thọ thiết bị và giảm tiếng ồn khi vận hành.
• Thân quạt và chân đế: thân quạt thường làm từ inox hoặc nhôm anodized chống gỉ, có nhiệm vụ cố định đầu quạt và kết nối với bề mặt lắp đặt. Chân đế được thiết kế vững chắc để chịu được sức gió mạnh và điều kiện thời tiết khắc nghiệt.
• Ống dẫn gió: bộ phận này kết nối quạt thông gió với không gian bên trong, dẫn không khí nóng, ẩm từ trong nhà ra ngoài. Ống dẫn thường được cách nhiệt để tránh ngưng tụ hơi nước.
• Nắp che mưa: phần nắp bảo vệ bên ngoài ngăn nước mưa, bụi bẩn xâm nhập vào nhà nhưng vẫn cho phép gió đi qua dễ dàng. Thiết kế của nắp che cũng góp phần tăng hiệu quả tạo lực hút.

Nguyên lý hoạt động của quạt thông gió không cần điện

Quạt thông gió không cần điện hoạt động dựa trên ba nguyên lý vật lý cơ bản: hiệu ứng nhiệt, nguyên lý Bernoulli và lực gió tự nhiên:

• Hiệu ứng nhiệt: không khí nóng có khối lượng riêng nhỏ hơn không khí lạnh nên có xu hướng di chuyển lên trên. Khi không khí trong nhà nóng hơn bên ngoài, nó sẽ tự động dâng lên và thoát ra qua quạt thông gió tự nhiên được lắp ở phía trên.
• Nguyên lý Bernoulli: khi gió thổi qua đầu quạt có thiết kế đặc biệt, nó tạo ra vùng áp suất thấp bên trên quạt thông gió không dùng điện. Sự chênh lệch áp suất này tạo lực hút mạnh mẽ, kéo không khí từ trong nhà lên và ra ngoài.
• Lực gió tự nhiên: gió tự nhiên thổi qua các cánh quạt làm chúng quay, tạo thêm lực hút bổ sung. Thiết kế xoắn ốc của cánh quạt giúp thiết bị hoạt động ngay cả với gió nhẹ. Khi gió càng mạnh, đầu quạt quay càng nhanh và khả năng thông gió càng tăng.

Sự kết hợp của ba yếu tố này giúp quạt hút thông gió tự nhiên duy trì luồng không khí lưu thông liên tục 24/7 mà không cần tiêu thụ năng lượng. Hiệu quả hoạt động phụ thuộc vào điều kiện thời tiết, vị trí lắp đặt và chênh lệch nhiệt độ trong-ngoài nhà.

Ưu & nhược điểm khi sử dụng quạt thông gió không cần điện

Để quyết định có nên sử dụng quạt thông gió không cần điện hay không, bạn cần cân nhắc cả ưu điểm lẫn nhược điểm của thiết bị này.

Ưu điểm nổi bật:

• Tiết kiệm chi phí vận hành, giúp giảm hóa đơn điện hàng tháng đáng kể.
• Thân thiện với môi trường vì không tiêu thụ năng lượng và không phát thải khí CO2.
• Vận hành êm ái, không gây tiếng ồn như quạt điện nên không ảnh hưởng đến giấc ngủ hay công việc.
• Bảo trì đơn giản với ít chi tiết cơ khí, không có động cơ hay mạch điện phức tạp nên ít hỏng hóc.
• Tuổi thọ cao, có thể sử dụng trên 10-15 năm nếu chất lượng tốt và được bảo dưỡng đúng cách.
• Hoạt động liên tục 24/7 mà không lo quá tải hay tốn điện.

Nhược điểm cần lưu ý:

• Khi không có gió hoặc chênh lệch nhiệt độ nhỏ, thiết bị hoạt động kém hiệu quả.
• Công suất hút không mạnh bằng quạt thông gió điện, không phù hợp cho không gian cần thông gió mạnh như bếp công nghiệp hay phòng sơn.
• Không điều chỉnh được tốc độ hay hướng gió theo ý muốn. Yêu cầu vị trí lắp đặt đặc biệt, thường là điểm cao nhất của mái nhà để tận dụng hiệu ứng nhiệt.
• Chi phí lắp đặt ban đầu có thể cao hơn quạt điện thông thường do phải can thiệp vào kết cấu mái nhà.
• Trong mùa đông, có thể gây thất thoát nhiệt nếu không có van đóng/mở.

Hướng dẫn lắp quạt thông gió không cần điện

Việc lắp đặt quạt thông gió không cần điện đúng kỹ thuật sẽ quyết định hiệu quả hoạt động của thiết bị. Dưới đây là hướng dẫn chi tiết từng bước.

Bước 1: Chọn vị trí lắp đặt

Chọn điểm cao nhất trên mái nhà, tránh các vị trí bị che khuất bởi cây cối hay công trình cao. Vị trí nên ở trung tâm không gian cần thông gió để tối ưu hiệu quả. Đảm bảo mái đủ chắc chắn để chịu tải.

Bước 2: Đo đạc và đánh dấu

Sử dụng khuôn mẫu đi kèm để đánh dấu vị trí cần khoét trên mái. Kiểm tra kỹ bên dưới để đảm bảo không có dầm, xà gồ cản trở. Đường kính lỗ thường từ 30-50cm tùy kích thước quạt thông gió.

Bước 3: Khoét lỗ trên mái

Sử dụng máy cắt hoặc cưa để khoét lỗ theo đường đánh dấu. Cẩn thận để tránh làm vỡ ngói hoặc tôn. Mép lỗ phải phẳng, không lởm chởm để đảm bảo kín khít.

Bước 4: Lắp đặt ống dẫn gió

Gắn ống dẫn gió từ trong nhà, xuyên qua lỗ vừa khoét. Cố định ống bằng keo chống thấm và vít. Đảm bảo ống thẳng đứng và cách nhiệt tốt.

Bước 5: Gắn chân đế và thân quạt

Đặt chân đế lên mái, căn chỉnh với ống dẫn gió. Bắt vít cố định chắc chắn. Dán keo silicone chống thấm xung quanh để ngăn nước mưa thấm vào.

Bước 6: Lắp đầu quạt

Gắn đầu turbine vào trục trên thân quạt. Kiểm tra xem đầu quạt quay mượt mà không bị kẹt hay cọ sát. Thử quay tay để chắc chắn vòng bi hoạt động tốt.

Bước 7: Hoàn thiện

Lắp nắp che mưa bên ngoài. Kiểm tra lại toàn bộ các mối nối, đảm bảo kín nước và cố định chắc chắn. Dọn dẹp hiện trường và kiểm tra hoạt động.

Một số lưu ý khi lắp quạt thông gió không cần điện

Để quạt thông gió không cần điện hoạt động hiệu quả và bền lâu, bạn cần chú ý những điểm sau:

• Về vị trí lắp đặt: tránh lắp ở vị trí có nhiều bụi, khói bởi sẽ làm bẩn và giảm tuổi thọ thiết bị. Nên lắp ở vị trí dễ tiếp cận để thuận tiện bảo dưỡng. Khoảng cách giữa các quạt thông gió nên từ 3 – 5m để tránh gây nhiễu lẫn nhau.
• Về kỹ thuật: chống thấm kỹ lưỡng tất cả các mối nối để tránh dột mái khi mưa. Sử dụng vật liệu chất lượng tốt, chống gỉ để đảm bảo độ bền. Cân chỉnh thật chuẩn để đầu quạt quay mượt, không bị lệch hay rung lắc.
• Về bảo dưỡng: vệ sinh đầu quạt 6 tháng/lần để loại bỏ bụi bẩn bám. Bôi mỡ vòng bi hàng năm giúp quạt quay nhẹ nhàng hơn. Kiểm tra và vặn chặt các vít sau mỗi mùa mưa bão. Sơn phủ lại bề mặt khi thấy dấu hiệu gỉ sét.
• Về tối ưu hiệu quả: kết hợp với các lỗ thông gió phía dưới để tạo luồng đối lưu tốt hơn. Có thể lắp nhiều quạt thông gió không cần điện cho không gian lớn. Trong mùa đông, nên có van đóng để giữ nhiệt nếu cần.

Mong rằng với những chia sẻ của Nefa thì bạn sẽ biết quạt thông gió không cần điện là gì cũng như những lợi ích thiết thực của quạt mang lại. Chia sẻ ngay bài viết nếu bạn cảm thấy hữu ích nhé.